Jak działa kiełzno i wędzidło

Kiełzno i wędzidło
Mówiąc najprościej , rozróżnia się trzy rodzaje kiełzna : bezwędzidłowe , wędzidłowe z "łamanymi" ogniwami oraz munsztukowe . Rodzaj kiełzna określa nazwę uzdy . Uzda munsztukowa składa się z trzech elementów: munsztuka , w skład którego wchodzą czanki i ścięgierz, wędzidła i łańcuszka. Munsztuk działa na zasadzie dźwigni. Do poznania działania różnych uzd niezbędne są następujące informacje.
-Wszystkie kiełzna bezwędzidłowe działają na kość nosową konia. Najbardziej znanym kiełznem tego typu jest hakamore.
-Wędzidła "łamane" przenoszą działanie ręki jeźdźca na język, krawędzie żuchwy , kąty pyska oraz podniebienie konia.
-Pelham także działa na żuchwę i język, chociaż w inny sposób niż "łamane" wędzidło. Działanie na zasadzie dźwigni jest tu związane z obecnością łańcuszka. Uzdy tego typu używa się do jazdy westernowej.
W konkurencji ujeżdżania używa się uzdy munsztukowej. Koń ma w pysku ogniwa wędzidła oraz ścięgierz munsztuku , w związku z czym jeździec trzyma w rękach dwie pary wodzy - wędzidłowe i munsztukowe.



Większość koni które poznamy w szkole jeździeckiej , kiełzna się za pomocą wędzideł "łamanych".Składają się one z dwu ruchomo połączonych ogniw i kółek wędzidłowych , do których przypina się wodze i policzka.Ogniwa wędzidła mogą być wykonane z metalu lub gumy , przy czym te drugie działają tak łagodnie , że zebranie wodzy nie zaskakuje konia. Są one dobre dla koni młodych oraz takich , które nie tolerują wędzideł metalowych. Konstrukcję tych wędzideł wzmacnia zatopiony wewnątrz stalowy drut.
Jeśli zachodzi potrzeba złagodzenia działania kiełzna , to zamiast wędzidła gumowego można użyć podwójnie łamanego . Jest ono łagodniejsze od zwykłego, gdyż nie ściska tak mocno żuchwy .Jego większa ruchomość pobudza konia do żucia, podobnie jak wędzidła ze stopów miedzi.
Wędzidła o grubych ogniwach działają łagodnie niż mające ogniwa cienkie , ponieważ nacisk części metalowych na krawędzi żuchwy rozkłada się na większą powierzchnię . Wędzidło musi być dopasowane do wielkości pyska konia. Szczególnie grubych wędzideł nie można używać dla kuców.