Koń fryzyjski

Koń fryzyjski
Rasa koni gorącokrwistych pochodząca z historycznej krainy Fryzji. Charakterystyczną cechą tych koni jest ich wyłącznie kare umaszczenie, bujna grzywa, ogon i szczotki pęcinowe oraz wysokie i efektowne chody. Wyróżnia je bardzo dobry charakter, chęć współpracy z człowiekiem, ufność i mała skłonność do narowów. Jedyną dopuszczoną maścią jest kara. Jedyną odmianą akceptowaną jest mała gwiazdka na czole, przy czym wyłącznie u klaczy i wałachów. Sprawdza się jako koń spacerowy, ujeżdżeniowy, zaprzęgowy oraz w pokazach rewiowych. Świetnie nadaje się też do hipoterapii. Wysoka inteligencja i ich chęć współpracy z człowiekiem, pozwala na użytkowanie fryzów przez osoby o dużym stopniu niepełnosprawności do jazdy wierzchem.
Rasa została zapoczątkowana już w czasach rzymskich. W średniowieczu także istniała popularna odmiana silnych karych koni, używanych często jako konie bojowe. W epoce baroku, konia tego uszlachetniono krwią koni iberyjskich w celu otrzymania eleganckiego wierzchowca, jednakże w XVIII wieku i XIX wieku ten kierunek hodowli został zaniechany. Obecnie istniejąca, lżejsza rasa pochodzi od koni pozostałych w rękach chłopów, pracujących na folwarkach, a także jako konie pocztowe.
W czasach baroku, konie fryzyjskie użytkowane były głównie w szkołach jazdy, zdobywając sławę w Wyższej Szkole Jazdy, a także jako luksusowe konie powozowe, zwane karoseriami.
W XVIII wieku zaczęto używać tych koni w wyścigach kłusaków, popularnych wówczas we Fryzji, objętych patronatem króla Williama I, zwanych Dniami Królewskiego Złotego Bata. W XIX wieku jako kłusaki stały się popularne w całej Europie i wzięły udział w tworzeniu ras kłusaków orłowskich i amerykańskich, które to konie wyparły z czasem fryzy z tej konkurencji.
Preferowany wzrost trzyletniego konia, to 160 centymetrów wysokości w kłębie, a minimalny, to: 154 centymetrów dla klaczy stadnej, dla klaczy ster będzie to 156 centymetrów, natomiast dla klaczy Kroon 158 centymetrów i tyle samo dla licencjonowanego ogiera. Nie istnieje górna granica wzrostu, więc zdarzają się konie o wysokości 180 centymetrów w kłębie. Podczas oceniania główną rolę odgrywa harmonia budowy a także jakość chodów.
Fryzy pochodzą od prymitywnego konia leśnego. Używane były niegdyś szczególnie przez germańską i fryzyjską jazdę jako konie ogólnoużytkowe.
Budowa
Głowa
Odpowiednio długa; oczy duże, błyszczące i inteligentne; uszy stosunkowo małe, z nachylonymi ku sobie końcami; profil lekko szczupaczy lub prosty;
Szyja
Wyniosła, o lekko łabędzim profilu, odpowiednio długa i dobrze umięśniona, wysoko osadzona;
Kłoda
Dobrze umięśniona, dość długa, dopuszczalny nieco miękki grzbiet, kłoda musi być głęboko związana z piersią, łopatka jest lekko skośna, żebra nie mogą być beczkowate;
Kończyny przednie
Proste, pęcina nachylona do podłoża pod kątem 45 stopni, rozstawione o szerokość kopyta;
Kończyny tylne
Długie udo, staw skokowy o kącie 150 stopni, pęcina nachylona do podłoża pod kątem 55 stopni.

Chody:
Stęp
Sprężysty i silny;
Kłus
Zamaszysty, z silnym odbiciem zadu, ma sprawiać wrażenie lekkości, musi być wyraźna faza zawieszenia z mocnym zgięciem w stawach;
Galop
Rytmiczny, okrągły, z zadu.